Ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương không còn đơn giản như trước, bởi từ ngày 01 tháng 7 năm 2025, tỉnh Bình Dương đã sáp nhập vào Thành phố Hồ Chí Minh và tòa án cấp huyện được tổ chức lại thành Tòa án nhân dân khu vực. Thay đổi này khiến nhiều cặp vợ chồng có yếu tố nước ngoài tại Thủ Dầu Một, Thuận An, Dĩ An, Tân Uyên băn khoăn không biết nộp hồ sơ ở đâu, chuẩn bị giấy tờ gì và mất bao lâu để có kết quả. Bài viết dưới đây phân tích căn cứ pháp lý hiện hành, giúp bạn xác định đúng tòa án có thẩm quyền, chuẩn bị hồ sơ và nắm rõ trình tự thực hiện theo từng hình thức ly hôn. Hãng Luật Thủ Đức Sài Gòn tổng hợp nội dung để bạn đọc tham khảo.
Ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương được hiểu như thế nào?
Theo khoản 25 Điều 3 Luật Hôn nhân và Gia đình, quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài là quan hệ mà ít nhất một bên tham gia là người nước ngoài hoặc người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Quan hệ này cũng bao gồm trường hợp cả hai bên đều là công dân Việt Nam nhưng căn cứ xác lập, thay đổi hoặc chấm dứt hôn nhân lại theo pháp luật nước ngoài, phát sinh ở nước ngoài hoặc liên quan đến tài sản ở nước ngoài. Theo Điều 127 Luật Hôn nhân và Gia đình, việc ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài hoặc giữa những người nước ngoài cùng thường trú tại Việt Nam được cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam giải quyết theo pháp luật Việt Nam.
Tại khu vực Bình Dương cũ, hai tình huống phổ biến nhất là công dân Việt Nam kết hôn với người Hàn Quốc, Đài Loan hoặc Trung Quốc đang làm việc tại các khu công nghiệp, và trường hợp hai người nước ngoài cùng thường trú tại địa phương quyết định ly hôn. Cũng như ly hôn trong nước, ly hôn có yếu tố nước ngoài được chia thành hai hình thức là thuận tình ly hôn và đơn phương ly hôn, mỗi hình thức có yêu cầu hồ sơ và trình tự giải quyết riêng.
Thủ tục ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương diễn ra theo các bước nào?
Trình tự thủ tục thuận tình ly hôn thực hiện ra sao?
Người yêu cầu chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo danh mục đã nêu và nộp trực tiếp hoặc qua đường bưu điện tại Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền. Sau khi thụ lý, tòa án tiến hành xác minh và tổ chức phiên họp hòa giải, đây là thủ tục bắt buộc đối với yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn.
Nếu hòa giải không thành nhưng hai vợ chồng vẫn thống nhất ý chí chấm dứt hôn nhân, tự nguyện thỏa thuận về việc chia tài sản, trông nom và nuôi dưỡng con chung, tòa án sẽ ra quyết định công nhận thuận tình ly hôn. Quyết định này có hiệu lực pháp luật ngay sau khi ban hành và các bên không có quyền kháng cáo.
Trình tự thủ tục đơn phương ly hôn thực hiện ra sao?
Nguyên đơn nộp đơn khởi kiện kèm hồ sơ tại Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền, sau đó tòa án xem xét tính hợp lệ và thông báo nộp tiền tạm ứng án phí trong thời hạn luật định. Sau khi đóng tạm ứng án phí, vụ án chính thức được thụ lý và tòa án bắt đầu quá trình xác minh, thu thập chứng cứ, bao gồm cả việc ủy thác tư pháp nếu bị đơn đang ở nước ngoài.
Tòa án tiếp tục tổ chức hòa giải trước khi mở phiên tòa xét xử sơ thẩm để giải quyết yêu cầu ly hôn cùng các vấn đề về con chung, tài sản chung nếu có tranh chấp. Bản án ly hôn có hiệu lực sau 30 ngày kể từ ngày tuyên án nếu không có kháng cáo, kháng nghị, hoặc sau khi tòa án cấp phúc thẩm giải quyết xong nếu vụ án bị kháng cáo.
Hồ sơ ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương cần chuẩn bị những gì?
Về cơ bản, một bộ hồ sơ ly hôn có yếu tố nước ngoài luôn cần đơn yêu cầu hoặc đơn khởi kiện phù hợp với hình thức ly hôn, giấy chứng nhận kết hôn bản chính, giấy tờ tùy thân của hai vợ chồng và giấy khai sinh của con chung nếu có. Trường hợp giấy chứng nhận kết hôn bị thất lạc, đương sự cần xin trích lục bản sao tại cơ quan đã đăng ký kết hôn trước đó. Nếu hai bên kết hôn tại nước ngoài mà chưa ghi chú tại Việt Nam, cần thực hiện thủ tục ghi chú kết hôn trước khi nộp đơn ly hôn.
Điểm khác biệt so với ly hôn trong nước là toàn bộ giấy tờ do cơ quan nước ngoài cấp phải được hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng sang tiếng Việt. Từ ngày 11 tháng 9 năm 2026, Việt Nam đã chính thức là thành viên Công ước Apostille nên giấy tờ do các quốc gia thành viên khác cấp chỉ cần dán tem Apostille thay vì thực hiện đầy đủ thủ tục hợp pháp hóa lãnh sự như trước, giúp rút ngắn thời gian chuẩn bị hồ sơ.
Hồ sơ khi thuận tình ly hôn gồm những giấy tờ nào?
Khi hai vợ chồng cùng tự nguyện ly hôn, hồ sơ cơ bản bao gồm những giấy tờ sau đây.
- Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn: Do cả hai vợ chồng cùng ký tên.
- Giấy chứng nhận kết hôn bản chính: Nếu kết hôn ở nước ngoài phải làm thủ tục ghi chú tại Việt Nam trước.
- Căn cước công dân hoặc hộ chiếu: Bản sao có chứng thực của cả hai bên.
- Giấy khai sinh của con chung: Kèm văn bản thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con và mức cấp dưỡng nếu có con.
- Văn bản thỏa thuận tài sản, nợ chung: Nếu vợ chồng đã thống nhất được cách phân chia.
Người nước ngoài đang cư trú tại Việt Nam cần nộp kèm bản sao hộ chiếu còn hiệu lực và giấy tờ chứng minh nơi cư trú hoặc thẻ tạm trú hợp pháp để tòa án có cơ sở xác minh nhân thân.
Hồ sơ khi đơn phương ly hôn gồm những giấy tờ nào?
Khi chỉ một bên có yêu cầu ly hôn, hồ sơ cơ bản bao gồm những giấy tờ sau đây.
- Đơn khởi kiện ly hôn: Do nguyên đơn ký tên.
- Giấy chứng nhận kết hôn bản chính: Kèm bản trích lục nếu bản chính bị thất lạc.
- Giấy tờ tùy thân của nguyên đơn: Căn cước công dân hoặc hộ chiếu bản sao có chứng thực.
- Giấy khai sinh của con chung: Nếu vợ chồng có con.
- Tài liệu về tài sản chung, nợ chung: Nếu có yêu cầu tòa án giải quyết cùng vụ án.
- Thông tin liên lạc của bị đơn ở nước ngoài: Địa chỉ theo giấy đăng ký kết hôn hoặc do gia đình bị đơn cung cấp.
Trường hợp bị đơn đã xuất cảnh và mất liên lạc, nguyên đơn nên có xác nhận của chính quyền địa phương hoặc cơ quan xuất nhập cảnh về việc bị đơn đã rời khỏi Việt Nam để tòa án có cơ sở xử lý theo thủ tục vắng mặt.
Sau khi Bình Dương sáp nhập TP.HCM, hồ sơ nộp tại tòa án nào?
Theo Nghị quyết 202/2025/QH15, tỉnh Bình Dương đã sáp nhập vào Thành phố Hồ Chí Minh kể từ ngày 01 tháng 7 năm 2025. Cùng thời điểm này, Luật số 85/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung Bộ luật Tố tụng dân sự và Nghị quyết 81/2025/UBTVQH15 đã tổ chức lại toàn bộ hệ thống tòa án cấp huyện trên cả nước thành các Tòa án nhân dân khu vực. Theo Điều 35 và Điều 36 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa Gia đình và người chưa thành niên thuộc Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền giải quyết theo thủ tục sơ thẩm các vụ việc hôn nhân và gia đình, kể cả những vụ việc có yếu tố nước ngoài.
Địa bàn tỉnh Bình Dương trước đây hiện được năm Tòa án nhân dân khu vực thuộc Thành phố Hồ Chí Minh đảm nhiệm theo địa giới hành chính mới, tương ứng khu vực Thủ Dầu Một, khu vực Thuận An và Dĩ An, khu vực Tân Uyên, khu vực Bến Cát và Dầu Tiếng, khu vực Bàu Bàng và Phú Giáo. Theo điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự, hồ sơ đơn phương ly hôn được nộp tại tòa án nơi bị đơn cư trú hoặc làm việc. Theo điểm h khoản 2 Điều 39 của Bộ luật này, hồ sơ thuận tình ly hôn được nộp tại tòa án nơi một trong hai vợ chồng cư trú hoặc làm việc.
Trường hợp không xác định được nơi cư trú hiện tại của bị đơn ở nước ngoài, Điều 40 Bộ luật Tố tụng dân sự cho phép nguyên đơn lựa chọn tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc cuối cùng hoặc nơi bị đơn có tài sản để yêu cầu giải quyết. Do địa giới hành chính vừa được sắp xếp lại và trụ sở một số Tòa án nhân dân khu vực có thể tiếp tục điều chỉnh, người dân nên liên hệ trực tiếp tòa án hoặc luật sư để xác nhận chính xác nơi nộp hồ sơ trước khi thực hiện thủ tục.
Vợ hoặc chồng người nước ngoài đang ở nước ngoài thì giải quyết ly hôn ra sao?
Theo Điều 469 Bộ luật Tố tụng dân sự, tòa án Việt Nam có thẩm quyền chung giải quyết vụ việc ly hôn có yếu tố nước ngoài nếu nguyên đơn hoặc bị đơn là công dân Việt Nam. Theo điểm b khoản 1 Điều 470 của Bộ luật này, nếu cả hai vợ chồng cùng cư trú, làm ăn, sinh sống lâu dài tại Việt Nam thì vụ án ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài thuộc thẩm quyền giải quyết riêng biệt của tòa án Việt Nam, các bên không được lựa chọn tòa án nước ngoài để giải quyết thay thế.
Khi bị đơn đang ở nước ngoài, tòa án phải thực hiện tống đạt văn bản tố tụng thông qua các kênh phù hợp với từng quốc gia, có thể là hiệp định tương trợ tư pháp song phương, Công ước La Hay năm 1965 về tống đạt giấy tờ đối với các nước là thành viên, hoặc thông qua đường ngoại giao đối với những nước chưa có điều ước liên quan. Theo Điều 477 Bộ luật Tố tụng dân sự, nếu đã hết thời hạn quy định mà không nhận được kết quả tống đạt, hoặc bị đơn vẫn vắng mặt sau khi việc tống đạt được xác nhận đã hoàn thành, tòa án có thể tiến hành xét xử vắng mặt theo trình tự luật định. Quá trình ủy thác tư pháp thường khiến vụ án kéo dài hơn đáng kể so với trường hợp cả hai bên có mặt tại Việt Nam.
Thời gian và án phí ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương là bao nhiêu?
Theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, án phí sơ thẩm đối với vụ việc hôn nhân và gia đình không có giá ngạch, tức là không yêu cầu tòa án chia tài sản, được ấn định ở mức 300.000 đồng. Nếu vợ chồng có tranh chấp về tài sản chung, mức án phí sẽ được tính theo tỷ lệ phần trăm trên giá trị tài sản mà tòa án phân chia. Ngoài án phí, đương sự còn phải chi trả các khoản phí phát sinh như dịch thuật công chứng, hợp pháp hóa lãnh sự hoặc dán tem Apostille, và lệ phí ủy thác tư pháp nếu vụ việc phải tống đạt ra nước ngoài.
Về thời gian, trường hợp thuận tình ly hôn mà cả hai vợ chồng đều có mặt tại Việt Nam thường được giải quyết nhanh hơn so với trường hợp đơn phương ly hôn. Khi bị đơn là người nước ngoài đang ở nước ngoài và tòa án phải thực hiện ủy thác tư pháp, thời gian giải quyết sẽ kéo dài hơn đáng kể, tùy thuộc vào tốc độ phản hồi của cơ quan có thẩm quyền tại quốc gia đó. Do đó, chuẩn bị hồ sơ đầy đủ và chính xác ngay từ đầu là yếu tố quan trọng giúp rút ngắn thời gian giải quyết.
Vì sao nên nhờ luật sư hỗ trợ ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương?
Việc thẩm quyền tòa án vừa được sắp xếp lại theo địa giới hành chính mới khiến không ít người dân lúng túng khi xác định nơi nộp hồ sơ và chuẩn bị giấy tờ đúng quy định hiện hành. Hãng Luật Thủ Đức Sài Gòn, có trụ sở tại Thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh, hỗ trợ khách hàng rà soát hồ sơ, xác định đúng tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền và chuẩn bị các tài liệu cần thiết phù hợp với từng hình thức ly hôn.
Theo khoản 4 Điều 85 Bộ luật Tố tụng dân sự, đương sự không được ủy quyền toàn bộ việc tham gia tố tụng ly hôn cho người khác, do đây là quan hệ nhân thân gắn liền với chính đương sự. Tuy nhiên, luật sư vẫn có thể hỗ trợ soạn thảo đơn từ, thu thập tài liệu, liên hệ với tòa án và tư vấn hướng giải quyết phù hợp trong suốt quá trình thực hiện thủ tục, giúp khách hàng chủ động hơn và hạn chế sai sót về thủ tục.
Một số câu hỏi thường gặp về ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương
Ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương mất bao lâu?
Thời gian giải quyết phụ thuộc vào hình thức ly hôn và việc bị đơn có mặt tại Việt Nam hay không, trường hợp phải ủy thác tư pháp ra nước ngoài thường kéo dài hơn nhiều so với trường hợp thông thường.
Chi phí ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương gồm những khoản nào?
Ngoài mức án phí 300.000 đồng theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 đối với vụ việc không có giá ngạch, đương sự có thể phát sinh thêm chi phí dịch thuật, hợp pháp hóa lãnh sự hoặc Apostille và lệ phí ủy thác tư pháp.
Vợ hoặc chồng là người nước ngoài không có mặt tại Việt Nam có ly hôn được không?
Vẫn có thể ly hôn theo Điều 469 và Điều 477 Bộ luật Tố tụng dân sự, tòa án sẽ tống đạt văn bản tố tụng ra nước ngoài và xét xử vắng mặt nếu đã thực hiện đầy đủ trình tự luật định.
Ly hôn với người nước ngoài tại Bình Dương đòi hỏi người trong cuộc nắm rõ quy định về thẩm quyền tòa án vừa thay đổi sau khi sáp nhập địa giới hành chính, cũng như chuẩn bị hồ sơ phù hợp với từng hình thức ly hôn. Bài viết đã trình bày căn cứ pháp lý về thẩm quyền giải quyết, hồ sơ cần thiết, trình tự thủ tục và chi phí phát sinh khi giải quyết vụ việc. Nắm rõ nội dung này giúp người yêu cầu ly hôn chủ động hơn, tránh mất thời gian bổ sung hồ sơ hoặc nộp nhầm tòa án. Nếu cần hỗ trợ xác định tòa án có thẩm quyền hoặc chuẩn bị hồ sơ ly hôn có yếu tố nước ngoài, hãy liên hệ Hãng Luật Thủ Đức Sài Gòn để được luật sư tư vấn cụ thể.
Hãng Luật Thủ Đức Sài Gòn
- Số 01 đường số 2, Phường Thủ Đức, Tp. Hồ Chí Minh
- Số điện thoại: 0937.218.686
- Email: luatsunguyenhuungoc@gmail.com
